Pryce Jones a'r Royal Welsh Warehouse

Bywyd yn y Cartref

Pryce Jones a'r Royal Welsh Warehouse

Syr Pryce Pryce-Jones
Amgueddfa Powysland a
Chanolfan Camlas Sir Drefaldwyn

y ryg Euklisia
Reality Group plc, Y Drenewydd, Powys

Ganed Pryce Jones ar Hydref 16eg 1834 yn Y Drenewydd, Sir Drefaldwyn. Bu'n brentis i ddilledydd lleol, John Davies, ac fe gymerodd yr awenau gyda'r busnes yn 1856. Yn yr un flwyddyn, priododd Eleanor Rowley Morris o'r Drenewydd. Tyfodd y busnes i fod yn llewyrchus o dan yr enw newydd, sef y 'Royal Welsh Warehouse'.

Cerdyn Sampl o wlanen oedd ar gael o'r Royal Welsh Warehouse
Reality Group plc, Y Drenewydd, Powys

Mewn ymgais i werthu ei nwyddau i gymaint o bobl ag oedd yn bosibl, datblygodd y syniad o anfon patrymau o'r nwyddau i'r bonedd lleol, a arweiniodd wedyn at anfon rhestrau o nwyddau a oedd ar gael o'i ffatri ei hunan a ffatrioedd eraill a oedd yn bellach i ffwrdd, gan hysbysebu dramor hefyd yn ddiweddarach. Un o'i nwyddau oedd wedi'i batentu oedd yr Euklisia Rug - a oedd yn ryg, siôl, blanced a gobennydd. Cafodd hon ei defnyddio'n helaeth gan filwyr yr Almaen yn ystod Rhyfel Ffrainc a Phrwsia yn 1870-1 a daeth i gael ei adnabod yn ddiweddarach fel y sach gysgu.

Cafwyd adeilad newydd mwy ar gyfer y busnes yn y Drenewydd yn 1878, busnes a oedd yn tyfu'n gyflym, a chafodd ei agor gyda llawer o rwysg a seremoni ar y 3ydd o Hydref 1879.

Adeilad newydd
Royal Welsh Warehouse Pryce Jones
Reality Group plc, Y Drenewydd, Powys

Yn 1882, tra'r oedd Pryce Jones yn ymgyrchu i ddod yn AS Ceidwadol dros Fwrdeistrefi Maldwyn, cafodd gyfarfod â'r Postfeistr Cyffredinol ac awgrymodd y syniad o ddatblygu post parseli. Roedd post llythyron eisoes yn bodoli, ond roedd yn rhaid anfon parseli trwy gludwyr ar y ffordd a'r rheilffordd, proses ddrud yn aml -- ystyriaeth bwysig iawn yn amlwg i fusnes archebion trwy'r post. Roedd y Postfeistr Cyffredinol yn hoff o'r syniad, a datblygwyd y Post Parseli o ganlyniad i hyn.

Daeth Pryce Jones yn AS o 1885-6, ac yn ystod 1892. Daeth yn Uchel Siryf Sir Drefaldwyn yn 1891. Cafodd ei Urddo'n Farchog yn 1887 am ei wasanaeth i fasnach a newidiodd ei enw i Syr Pryce Pryce-Jones. Talodd hefyd am adeiladu Eglwys yn Y Drenewydd, sef Eglwys yr Holl Saint ar gost o £3000.

Yn y cyfamser, roedd y 'Royal Welsh Warehouse' wedi cael ei gwasg argraffu ei hunan, a chynhyrchwyd y catalog cyntaf gyda lluniau yn 1890 yn lle'r rhestr brisiau syml a anfonwyd cyn hynny.

Roedd y teulu'n byw yn Nolerw, ty mawr i'r gogledd o'r afon yn y Drenewydd.

Dolerw
Dolerw
Amgueddfa Powysland a Chanolfan Camlas Sir Drefaldwyn

Serch hynny, adeg cyfrifiad 1891, nid oedd Syr Pryce a'i wraig gartref:

1891 Census
Dolerw, Llanllwchaiarn
Name	Position in household	Marital status	Age	Occupation	Place of Birth	English/Welsh speaker
A W Pryce Jones	Son	S	21		Montgomeryshire Newtown	English
C Pryce Jones	Dau	S	28		Montgomeryshire Newtown	English
C C Pryce Jones	Dau	S	18		Montgomeryshire Newtown	English
Herbert Evans	Visitor	S	22		Monmouth Newport	English
Mary Jones	Serv	M	55		Montgomeryshire Kerry	English
Anne Warner	Serv	S	41	Domestic Servant	Germany	English
William Woodhouse	Serv	S	24	Domestic Servant (footman)	Montgomeryshire Newtown	English
Margaret Trow	Serv	S	20	Domestic Servant	Montgomeryshire Kerry	English
Charlotte Stephens	Serv	S	28	Domestic Servant	Montgomeryshire Berriew	Both
George H Edwards	Serv	S	16	Domestic Servant (Boots)	Montgomeryshire Welshpool	English

Wrth i Syr Pryce ymwneud mwy â gwleidyddiaeth leol, er nad oedd ei brofiadau bob amser yn rhai hapus daeth i ymwneud llai â busnes ei gwmni, ac wrth i'w iechyd ddirywio, daeth ei fab Edward i reoli'r busnes yn 1906.

Bu farw Pryce ar yr 11eg Ionawr 1920, a'i fab Edward yn 1926. Serch hynny, parhaodd y teulu i fod â rhan yn y gwaith o reoli'r cwmni tan 1938, pan gymerodd cwmni Lewis' o Lerpwl yr awenau.

Syr Pryce Edward Pryce-Jones
Reality Group plc, Y Drenewydd, Powys

Victor ac Irene Pryce-Jones
Reality Group plc, Y Drenewydd, Powys

Symudodd ei wyr Syr Pryce Victor Pryce-Jones a'i wraig i Norfolk. Bu farw Victor yn 1963; a hithau yn 2000. Am ragor o wybodaeth am deulu Pryce-Jones, ewch i Recyclegen.com.