Ysbyty Bwthyn Llandrindod

Sefydlwyd meddygfa yn Llandrindod yn yr 1870 au gan Dr William Bowen Davies ac ef wnaeth arwain yr ymgyrch i sefydlu ysbyty bwthyn mewn tref oedd yn tyfu'n gyflym. Ysbytai syml oedd yr ysbytai bwthyn hyn ar gyfer y tlawd ac yn cael eu rhedeg yn wirfoddol yn bennaf gyda chyn lleied o staff â phosib. Rhoddwyd y safle fel rhodd gan dirfeddiannwr lleol o'r enw Mr E Middleton Evans, ac roedd Dr Davies yn gweithio'n agos gyda gwraig Mr Middleton Evans. Roedd hi'n eithriadol o frwdfrydig ynghylch y prosiect gan weithio'n ddiflino i godi'r arian angenrheidiol.

Agorwyd yr ysbyty yn 1881 o dan y teitl 'Llandrindod Wells Cottage Hospital and Convalescent Home' ac roedd ar gyfer y rheini oedd yn dioddef o afiechyd neu anaf, er ni fyddai achosion heintus yn cael mynd yno. Agorwyd ysbyty ar wahân ar gyfer y diben hwnnw.

Roedd yn rhaid i gleifion gael eu hargymell gan Lywodraethwyr ymddiriedolaeth yr ysbyty ac i wneud cyfraniad o 5/- yr wythnos fel cyfraniad tuag eu gofal. Roedd hyn mae'n amlwg yn rhy ddrud i rai o'r cleifion ac felly codwyd pris newydd o 2/6 yr wythnos ar gyfer trigolion Brycheiniog a Maesyfed.

Mae cofnodion yr ysbyty hefyd yn cofnodi bonws oedd yn daladwy i'r Metron Elizabeth Jeffrey, a chyfraniad tuag at ei gwisg.

"It was resolved that the Bonus of £10 should be again given to the Matron in recognition of her valuable services. And a further sum of £3 towards the cost of uniform.

Cofnodion yr ysbyty yn nodi'r bonws oedd yn daladwy i'r Metron
gan gynnwys ffi tuag at ei gwisg
Archifau Ysbyty Llandrindod